Archive by Author

GEMMERIGE, TOFFIERIGE GEBAKTE APPEL-EN-PEERPOEDING IN SY EIE SOUS

1 Jul

So ‘n poeding laat hom na Hooglied gryp, sê vriend Christian toe hy my Sondagpoeding sien. Met ‘Geseënd is die een wat Poeding uitgevind het’, het ‘n Fransman hom 4  eeue gelede voorgespring om so poëties oor poeding te raak.

Kroon die gemmerpoeding met roomys en fudgekrummels

Kroon die gemmerpoeding met roomys en fudgekrummels

 Poeding, ‘n gebákte poeding, is ‘n salige ding; die goedheid van self, eerder as kos van die duiwel soos die suiker- en glutenpolisie dit uitmaak. Hou matigheid voor oë, hou jou poeding vir die Sondagtafel en jy sal geseënd wees met ‘n wintervriend wat jou uit die koue se knyp sal hou.

Nie dat poedings altyd net soet was nie.  Poedings in sy vroegste vorme was van vleis of afval, speserye en brood, gestoom in ‘n blaas, ‘n pens of in ‘n doek gestoom. Poeding kan  bloedpoeding wees, of ‘n pofferige Yorkshire beslagpoeding.

Die poeding waarop ek my geld sit om nog ‘n paar eeue te oorleef is hierdie gebakte appel-bruinpoeding, deurspek met stukkies ingelegde gemmer.  Dis nie ‘n deftige glam-poeding nie, alhoewel dit skitter met  die gemoedelikheid wat kom van goue stroop, blink bruinsuiker, ‘n bad van botterkaramel vir die appelwiggies (ek  het peer ook gebruik), ‘n krakerige bo-kors en ‘n poedingsous wat vanself onder in die oondbak vorm.

Die Poeding het hom op ‘n deurmekaar Sondag in my kombuis as flopbestand en baie verdraagsaam bewys toe my kleinniggie Anna-Marie Oliver en haar gesin Lindsay en Alex by ons kom eet het (ek en Anna-Marie het seker so 5 dekades laas saamgespeel!)

Die appels en pere in hul karamelbad; die poeding in oondbakkies geskep reg vir die kookwater-gouestroop om oor 'n lepel oorgegeooi te word. Lindsay, Anna-Mari en die liewe Alex met sy rooi hemp.

Die appels en pere in hul karamelbad; die poeding in oondbakkies geskep reg vir die kookwater-gouestroop om oor ‘n lepel oorgegeooi te word. Lindsay, Anna-Mari en die liewe Alex met sy rooi hemp.

Dis ‘n mooiweer- en stormweer-vriend van ‘n poeding! Dit het ‘n sobere verdraagsaamheid wat dreigende beurtkragkrisisse, ‘n oorvol Sondagkombuis en ander krisisse oorleef: bestanddele wat verkeerd afgeweeg is (ek het die resep hieronder herskryf om dit makliker te maak vir die poedingbakkers wat na my gaan kom). Daarna vind ek uit die oondbak waarin ek die poedingbeslag geskep het , het nie plek vir die kookwaterstroop ook nog en ek moes die spulletjie laat oorgly in ‘n groter bak.

En, hemel behoede, iewers gedurende die bakproses gaan die oond op ‘n misterieuse wyse af. Maar steeds het die poeding  sy beste voetjie voorgesit, die ‘mishandeling’ ten spyt.  Ek het die poeding ‘n dag daarna weer gebak onder normale omstandighede, en ek was verstom dat die krisispoeding nie ‘n duit hoef agteruit te gestaan het vir die noukeurig-gemaakte een nie.

Roomys is my nommer een keuse saam met die poeding; maar vir seconds kan jy vla oorgooi, soos Parmalat se suikervrye vla - vir die gewete!

Roomys is my nommer een keuse saam met die poeding; maar vir seconds kan jy vla oorgooi, soos Parmalat se suikervrye vla – vir die gewete!

GEMMERIGE, TOFFIERIGE APPEL-EN-PEERPOEDING IN SY EIE SOUS

Die poeding het die bekendheid van ons tradisionele gebakte poedings, maar is hip en hedendaags genoeg om die ‘covergirl’ poeding te wees van Gourmet Traveller tydskrif. Baie interessante, maar maklike metode. Hou net kop en weeg al jou bestanddele voor die tyd af.

Bestanddele

  • 3 appels en 2 pere, geskil, klokhuise uitgehaal, elk in 8 wiggies gesny
  • 50 g strooisuiker, vir karamellisering van vrugte
  • Botter verdeel: 50 g botter, vir karamellisering van vrugte + 100 g botter, gesmelt, vir beslag
  • 1 ¼ k (190g) bruismeel
  • 2 ml sout
  • Bruinsuiker* verdeel: 110 g bruinsuiker vir beslag + 55 g bruinsuiker vir bolaag
  • 125 ml melk
  • 50 g gemmerstukke in stroop, fyn gekap
  • 1 groot eier
  • Goue stroop verdeel: 60 ml goue stroop vir beslag + 30 ml goue stroop vir die oorgooi-sous
  • 375 ml kookwater
  • 15 ml mielieblom

Opdiening: Roomys of vla*, besprinkel met kaneel  of 2 blokkies fudge, opgesny.

Metode

  1. Voorverhit oond tot 180 °C. Smeer 6 vlak oondvaste bakkies (sowat 350 ml elk), of 1 oondvaste bak (1,5 l).
  2. Karamelliseer die vrugte só:  Plaas strooisuiker en die 50 g botter in ‘n pan oor matige hitte en laat smelt. sodra dit effe begin verbruin, pak wiggies vrugte in en laat verbruin – draai 2-3 keer om. Dit sal sowat 8 minute neem.  Plaas die vrugte in die oondbak of bakkies en hou eenkant om  af te koel.
  3. Maak die beslag só: in ‘n mengbak kombineer die bruismeel, die 110 g bruinsuiker en sout. Voeg die melk, eier, gemmerstukkies, 30 ml gouestroop en 100 g gesmelte botter by en roer deur tot glad. Skep oor die appelwiggies.
  4. In ‘n bakkie meng die mielieblom met die ekstra 55 g bruinsuiker, strooi dit oor die beslag.
  5. Meng die kookwater en 30 ml goue stroop in ‘n beker, giet dit versigtig  oor die agterkant van ‘n lepel bo-op die beslag. (Moenie bekommerd raak as die beslag verdrink in die sous nie. Die poeding se onderdele sorteer hulself perfek uit as dit bak).
  6. Bak tot mooi bruin en gaar.  (As jy ligte bruinsuiker gebruik het, sal die bokant goudbruin wees). 20-25 min vir kleiner bakkies; 40-45 minute vir groot bak.

Bedien dit warm met roomys. Strooi kaneel oor of – as jy so gelukkig soos ek is om ‘n geskenkpakkie karamelsuikervlokkies uit Frankryk te gekry het, strooi oor. Om dieselfde toffierige geur en tekstuur te kry, kan 2 blokkies fudge opgekap en oor die roomys gestrooi word. Parmalat suikervrye vla is ook baie lekker hierby, en streel die gewete ietwat.

Bronne: 

  • Puddings, A global history, Jeri Quinzio
  • Australian Gourmet Traveller, Junie 2015

Besoek aan The Kitchen, Woodstock

26 Jun

Wanneer laas het my by ‘n eetplek ingestap en totaal verlief geraak? Sommer al op ‘n wasgoedlyn vol outydse teemussies.

Love at first sight vir my was The Kitchen in Woodstock. Lankal ‘n bewonderaar van Karen Dudley se kookboeke, het sy in lewende lywe en die warm happiness van The Kitchen my oorrompel. Sy het vir Ian ‘n Love Sandwich aangebied en vir my die lekkerste bord slaaie – Ottolenghi sal mal wees oor haar kos. Die plekkie is uniek in karakter, met soos die omgewing. Nie ‘n enkele gram pretensie nie. Ek is so bly dis ‘n stukkie Kaap wat Michelle Onama ‘n paar jaar gelede kom ervaar, al het sy my voorgespring.

Grepies van 'n kuier by The Kitchen, Sir Lowrey Weg,  Woodstock.

Grepies van ‘n kuier by The Kitchen, Sir Lowrey Weg, Woodstock.

image image image image image image image image image image image image

MARTJIE SE SPRIETUI ROOMKAAS MUFFINS

24 Jun

Die groot neiging deesdae is om twee gevestigde gebak met mekaar te kruis – so het die cronut ontstaan en ‘n rits ander ‘hybrids’ het gevolg. . Eers was daar die skon en die muffin, nou is daar die scruffin. Donut + muffin  = duffin. Muffin + wafel = muffle. Ek het selfs gehoor van croissant + gekruis met ‘n kleinkoek. Dan kry jy die kroekie.

Roomkaasmuffins met 'n sagte hart

Roomkaasmuffins met ‘n sagte hart

Die bakneiging is ook om algemene bestanddele te gebruik om iets onverwags te skep. En dit is wat ek verkies – iets soos hierdie ontbytmuffin warm uit die oond, met sy sagte, smeltende hart van roomkaas. aaa drie muffins en sousie in pan mooi

MARTJIE SE SPRIETUI ROOMKAAS MUFFINS 

Martjie Malan van Koekedoor-faam het die muffin-resep ontwikkel vir ‘n funksie wat ek gereël het vir die bekendstelling van Parmalat se nuwe laevet-roomkaas.

Maak 6 groot en 12 standaard muffins

1 E olyfolie

1 klein ui, fyngekap

2 toontjies knoffel, fyngekap

2 houers Parmalat laevet roomkaas (Sprietui-geur), kamertemperatuur

3 eiers

1 k koekmeel

1 t sout

Varsgemaalde peper

10 ml bakpoeier

2 vars sprietuie, fyngesny

Metode

  • Voorverhit oond na 180°C. Smeer of spuit muffinpannetjies.
  • Verhit olie in ‘n pan oor matige hitte. Voeg die uie en knoffel by en braai liggies tot sag en baie ligbruin. Hou eenkant.
  • In ‘n mengbak groot genoeg vir al die bestanddele, roer 1 houer roomkaas (230g) deur tot sag en glad, voeg die eiers by en klits met ‘n ballonklitser glad. Voeg die meel, sout, peper en bakpoeier by tot net gemeng. Voeg die gebraaide uiemengsel sagkens by om net te meng, want jy wil nie dit oorroer nie.
  • Vul die holtes van die muffinpannetjie met papierkoppies en maak twee-derdes vol. Skep opgehoopte teelepel van die roomkaas op elke muffin en laat dit insink in die beslag. (ek maak holtetjie met lepel se agterkant).
  • Bak groter muffins 25-30 minute en standaard muffins 20-25 minute.
  • Keer uit op draadraak en laat effe afkoel voor bediening.aaa bestanddele

Oud en nuut in die koekieblik: internetkoekies, outydse soetkoekies en gemmer-kaneelkoekies met witsjokolade

10 Jun

’n Vol koekblik is ’n wonderlike ding. Dis bêreplek vir ouma se koekies, vakansiekoekies en dominee-kom-kuierkoekies. Selfs al is die blik leeg, dra dit die herinneringe van bruinsuiker en goue stroop, van gemmerkoekies, rotskoekies, anyskoekies, soentjies en skurwejantjies.

Ek bak graag  in die winter gemmerkoekies, gedruk in witsjokolade, vir die koekieblik.

Ek bak graag in die winter gemmerkoekies, gedruk in witsjokolade, vir die koekieblik.

Koekies het hul eie magic. Mens hoef net ‘n soetkoekie in ‘n glas melk te druk om weer kind te voel, of ‘n gemmerkoekie in warm tee te doop om gekoester te voel. ‘n Ou vriend van my, Coenie Meyer (bless his soul, het my die grootmenslekkerte geleer om Gingersnaps in goeie whisky te doop – ‘n uitstekende warmwatersak as die winterkoue jou vingers laat krom trek en die wind jou tande laat klap.

Dis egter nie net ou familiegunstelinge wat die koekblikke vol maak nie; nuwerwetse weergawes wat ‘n spieël van ons tyd is, soos die internetkoekie, maak ook sy buiging.

Mareli Visser, Koekedoor-wenner is van Douglas met haar koekblik op die Koekedoorstel.

Mareli Visser, Koekedoor-wenner is van Douglas met haar koekblik op die Koekedoorstel.

{Die hede}

INTERNETKOEKIES

Internetkoekies was een van die nuwe-generasie kleinkoekies wat sy verskyning op Koekedoor, die Afrikaanse bakkompetisie gemaak het. Mareli Visser, Koekedoor-wenner het hierdie koekie gebak in die episode “See toe.”  Dis só ‘n lekker kleinkoekie, met só ‘n lekker storie dat dit in die Koekedoor Bakboek** opgeneem is om die bakkompetisie te herdenk.

Die internetkoekie het sy naam te danke aan ‘n metro-mite wat jare al op sosiale media gesirkuleer word om wraak te neem op Neiman Marcus, ‘n luukse afdelingswinkel in die VSA wat kwansuis ‘n fortuin gevra het vir die resep.

Die storie loop so: Iemand se tannie het iewers by ‘n deftige eetplek koek geëet wat so lekker was dat sy die resep gevra het. Dit kos haar toe ‘n yslike klomp geld en nou neem sy wraak deur die resep met die hele wêreld te deel. Al word dit nou die internetkoekie genoem, word ‘n soortgelyke storie al sedert 1948 oorvertel. Toe was dit kwansuis ‘n rooifluweel-fudgekoek se resep waarvoor die Waldorf Astoria Hotel ‘n absurde bedrag gevra het.

Mareli se weergawe van die mitiese koekies is taaierig binne en bros buite.

Die resep vir Internetkoekies is in die aanlyn-era net 'n muiskliek weg - gratis op die internet. Hierdie een is egter deeglik getoets in die bakstryd wat van Mareli Visser 'n wenner gemaak het.

Die resep vir Internetkoekies is in die aanlyn-era net ‘n muiskliek weg – gratis op die internet. Hierdie een is egter deeglik getoets in die bakstryd wat van Mareli Visser ‘n wenner gemaak het.

RESEP: MARELI SE INTERNETKOEKIES

Lewer sowat 40 koekies.

Bestanddele:

  • 150 g hawermout
  • 250 g botter
  • 225 g witsuiker
  • 225 g bruinsuiker
  • 2 eiers
  • 5 ml vanieljegeursel
  • 295 g koekmeelblom
  • 5 ml koeksoda
  • 2.5 ml sout
  • 5 ml bakpoeier
  • 250 g sjokolade, gerasper
  • 340 g sjokoladesplinters
  • 200 g gekapte neute

Metode:

  • Voorverhit oond tot 180°C. Voer ‘n bakplaat met bakpapier uit.
  • Kap die hawermout fyn in ‘n voedselverwerker tot ‘n fyn poeier.
  • Room die botter en beide suikers.
  • Voeg eiers en vanieljegeursel by, meng met die meel, fyngekapte hawer, sout, bakpoeier en koeksoda.
  • Voeg die sjokoladesplinters, gerasperde sjokolade en neute by.
  • Rol in balletjies en plaas sowat 5 cm uitmekaar op ‘n bakplaat met bakpapier.
  • Bak vir 10 minute teen 180° C.

    Gemmer-kaneelkoekies in witjsokolade gedoop vul die huis met warm geure.

    Gemmer-kaneelkoekies in witjsokolade gedoop vul die huis met warm geure.

{My gunsteling-winterkoekies}

GEMMER-KANEELKOEKIES MET WITSJOKOLADE

Ek het voorheen oor hierdie koekies geskryf – maar as jy weet dat dit naas madeleines my gunsteling koekies is om te bak, en hoe die speserygeure die koue uit ‘n winterhuis verdryf sal jy verstaan hoekom ek weer die resep deel.  Dis ‘n welkome ritueel – koekiedeeg aanmaak, dan bolletjies rol in die palm van die hand, die rol in die suiker en die platdruk met die vurk. Die koekiegeure is terapie gehul in troostende kaneel en gemmer. Net bietjie geduld tot dit afkoel dan word dit in die gesmelte sjokolade gedoop.

RESEP: GEMMER-KANEELKOEKIES IN WITSJOKOLADE GEDOOP

Maak 60 koekies

Bestanddele

  • 2 k suiker
  • 1 1/2 k sonneblom- of canola olie
  • 2 eiers
  • 1/2 k molasse
  • 4  k koekmeel
  • 1 E fyn gemmer
  • 1/2 t varsgerasperde neutmuskaat
  • Mespunt fyn witpeper
  • 1 t sout
  • 4 t bakpoeier
  • 2 t fyn kaneel
  • Suiker, vir rol
  • Doopsel: genoeg om sowat 40 koekies halfpad te doop
  • 200 g witsjokolade, in stukkies
  • 1 E  smeer soos Holsum (nie botter of margarien nie)

Metode

  • Verhit oond tot 180°C. Voer bakplate met bakpapier uit. Meng die suiker en olie goed saam in ‘n groot mengbak. Voeg die eiers beurtelings by en meng goed deur na elke byvoegsel. Meng molasse by.
  • Gebruik ‘n aparte mengbak en sif die droë bestanddele saam; en meng dit geleidelik by die eier-suikermengsel in tot goed ingewerk.
  • Vorm okkerneut-grootte balletjies met die handpalm en rol dit in die suiker. Plaas op die bakplaat met 5 cm spasies tussenin. Bak sowat 12-15 min tot goudbruin. Die koekies moenie bleek wees nie. Dit sal nog sag wees wanneer dit uit die oond uitkom. Plaas op afkoelrak.
  • Doopsel: smelt sjokolade en die Holsum oor lae hitte in ‘n dubbelkoker. Moenie ‘n deksel opsit of stoom laat inkom nie. Roer deurentyd tot gesmelt. Doop die koekies halfpad in die sjokolade, laat oortollige sjokolade afdrup en plaas op afkoelrak of op waspapier tot sjokolade gestol het.

    Koekies bak is 'n strelende ritueel van aanmaak,rol, uitrol, platdruk, bak - dan geduld vir die afkoel. Daarna die lekker van die versiering.

    Koekies bak is ‘n strelende ritueel van aanmaak,rol, uitrol, platdruk, bak – dan geduld vir die afkoel. Daarna die lekker van die versiering.

 {Die verre verlede}

Outydse soetkoekies

Van al die kleinkoekies in ons gebak-skatkis, is die outydse soetkoekie die kosbaarste, Die ideale soetkoekie is ‘n verfynde dame, superdun en bros. ‘n Opregte outydse soetkoekie bevat speserye, varkvet, botter en soetwyn soos hanepoot, muskadel, jerepigo of port.  Die lekkerste was sekerlik my ouma Gerrieda s’n, die mooiste-en-lekkerste is gewis Hetta van Deventer-Terblanche s’n. Haar resep is ingesluit in die eerste Kokkedoor-resepteboek.

Bestanddele

  • 480 g (4 k) koekmeel
  • 2,5 ml ( ½ t) sout
  • 5 ml (1 t) fyn kaneel
  • 5 ml (1 t) kruienaeltjies
  • 5 ml (1t) fyn gemmer
  • 375 ml (1 ½ k) suiker
  • 230 g botter
  • 60 ml vet
  • 5 ml (1t) koeksoda
  • 15 ml (1 e) louwarm water
  • 30 ml (2 e) muskadel of soetwyn
  • 1 eier, geklits

Metode

  • Sif meel, sout en speserye saam en voeg die suiker by. Vryf die botter en met met die vingerpunte in die meelmengsel.
  • Los die koeksoda in die louwarm water op en roer die muskadel of soetwyn by. Voeg die koeksodamengsel by die geklitse eier.
  • Voeg die eiermengsel by die meelmengsel en meng tot ‘n stywe deeg vorm. Knie om goed te meng. Laat rus die deeg oornag in die yskas.
  • Voorverhit oond tot 200 °C. Smeer bakplate goed.
  • Rol die deeg tussen 2 lae plastiek tot ‘n dikte van 3-5 mm uit. Sny deeg in 8 cm-vierkante of druk vorms met ‘n koekiedrukker uit. Plaas dit op die bakplate en bak 10-15 minute.

**Koekedoor Bakboek

Ek is ‘n baie bevoorregte mens om deel van Koekedoor te wees as inhoudsvervaardiger: kos van die televisiereeks, en as skrywer van die Koekedoor Bakboek wat 20 Julie op die rak sal wees. Die boek bevat 80 resepte van die kompetisie se hoogtepunte met ‘n wye spektrum begeerlike kleingebak, groot koeke en brode. Jy gaan ver soek om nog so ‘n manjifieke versameling resepte elders te kry.

Human & Rousseau is die uitgewers, Die fotograaf is Myburgh Du Plessis, Caro Alberts het die smulmooi stilering gedoen en Christine Capendale (van ‘Bak vir Pret en Profyt’-faam) het gebak en resepte getoets. Die boek sal te koop wees teen R270.

Resep en foto van internetkoekie: Koekedoor Bak, Human & Rousseau. Fotograaf: Myburgh Du Plessis.

Resep: Outydse soetkoekies, Kokkedoor. Human & Rousseau.

Ian se Huweliksformulier Hoendersop

3 Jun Hitsig en in harmonie met die suur - die bekende hoendersop raak onder Ian se hand liefdesdoepa.

n Storie van griep, liefde en ‘ in-siekte-en-gesondheid’ hoendersop

Ine een van ons troufotos is geraam nie, maar die huweliksformulier-hoendersop kry 'n raam om.

Nie een van ons troufotos is geraam nie, maar Ian se huweliksformulier-hoendersop kry ‘n ereraam.

 Dis winter, en die mense word een na die ander platgetrek deur ‘n nare griep. Ek is die eerste pasiënt in ons huishouding. So ellendig en jammer vir myself, dat my man Ian besef hy sal moet inspring en die TLC mildelik uitdeel saam met die bruistablette en arsenaal ander medisyne.

Hy het selfs gaan inkopies doen (sy pet-hate), nie net vir Vicks en sneesdoekies nie, maar vir alles wat hy sou nodig kry om ‘n behoorlike ‘penisillien-hoendersop’ te maak. Hy’t selfs ons volgraan-vrybrood gebak wat 35 jaar gelede die liefde tussen ons beklink het. Die hele Saterdagmiddag wat ek onder dik komberse koud, dan warm kry, hoor ek die kookklanke uit die kombuis uit. Ek weet nie wat daar gaan uitkom nie, want hy het nog nooit self sop gemaak nie, wat nog te praat van sop vir ‘n kranke. Later die middag word die sop aangedra. Terwyl ons eet is die kontras tussen ons groot: hy die toonbeeld van sterkte en gesondheid in sy mooi grys trui; ek met rooi neus en flannel pajamas. Ek sê: ‘die toneeltjie is nou so uit ons huweliksgebooie… In sickness and health.’ ‘Staan dit daar?’, vra hy. Ek lag tussen die kug deur. Al onthou hy nie woorde van die huweliksformulier nie, leef hy elke komma en punt van sy ‘I do’ met sop en brood uit.

Ian doen voorbereidings vir die tweede hot & sour variasie

Ian doen voorbereidings vir die tweede hot & sour variasie

Ian se Huweliksformulier Hoendersop Ian het sy  resep dikteer vir hierdie storie, ek het neergeskryf… ‘n heerlike eerste in ons huwelik.  Bestanddele  

  • 1 medium na kleinerige heel hoender
  • Bietjie olie (so ‘n glug-glug sê hy)
  • 2 groot of 3 medium uie, opgekap
  • 2 preie, goed gewas en in ringe gesny
  • 125 g sampioene, afgevee en in skyfies  gesny
  • 3 vet knoffelhuisies, gerasper
  • Stuk gemmer so groot soos jou duim, in vuurhoutjies gesny
  • 1-2 rooi brandrissies, ontpit en opgekap (as jy dit baie warm soek, hou meer van die saadhuis in)
  • Groot bos sopseldery, gekap (hou 1/4 hiervan  apart)
  • 1 bossie sprietuie (sowat 5 stingels) in ringetjies gesny
  • Sout en witpeper
  • Bossie  pietersielie, gekap (hou 1/4 apart)
  • 2 groot geelwortels, geskil en in vuurhoutjies of ringetjies gesny
  • 2 hoender blokkies, opgelos in 250 ml kookwater
  • 2.5 l kookwater
  • 15 ml heuning
  • 30 ml sojasous
  • 10 ml borriepoeier of duimgrootte vars borrie, geskil én gerasper
  • 4 eetlepels rysasyn (kan met sap van 1 suurlemoen vervang word)

Metode Verhit olie in groot kastrol. Verbruin hoender beide kante. Voeg uie, preie, sprietuie en sampioene by en braai sowat 5 minute saam. Voeg rissie en knoffel by en braai 1 minuut.  Voeg wortels, ¾  van die pietersielie en ¾ van die sopseldery by.  Bedek met die kookwater, gooi aangemaakte hoenderaftreksel by, plaas deksel op en prut minstens 60 minute tot hoender afval van die been (draai 2 keer om tydens die kookproses). Haal hoender uit, pluis van die been af en voeg die vel ook by. Verwyder alle bene en oppas vir fyn beentjies. Sny groter stukke vleis in kleiner happiegrootte en plaas die vleis terug in die kastrol. Voeg heuning, sojasou, borrie en rysasyn by, prut nog 20 minute. Proe en geur na smaak. Roer die orige pietersielie en sopseldery by.

Hitsig en in harmonie met die suur - die bekende hoendersop raak onder Ian se hand liefdesdoepa.

Hitsig en in harmonie met die suur – die bekende hoendersop raak onder Ian se hand liefdesdoepa.

Voetnota: Ian maal altyd peperkorrel self in ‘n stamper en ‘n vysel. Dit laat hom vir hierdie sop waarlik soos ‘n apteker voel. Die medisinale waarde van hoendersop blyk nie net ‘n duisende jare ouvroustorie en kwaksalwery te wees nie. Navorsers neem die onderwerp al hoe ernstiger op, met studies wat aandui dat hoendersop wel verligting van verkouesimptome teweeg bring. Dit werk klaarblyklik in op die neus, wat kongestie verlig. Dit aktiveer selfs die fyn haartjies in die neus wat daartoe bydra dat mens tot ‘n halfuur na ‘n hoendersopmaaltyd verligting van toe-neus en gebloktheid kan ervaar. En dan voel jy sommer beter. Daarmee saam kry mens ook vloeistof in, en meer voedingstowwe. Ek eet beslis eerder ‘n bakkie hoendersop voordat ek neussproei gebruik. Veral as dit Ian se sop is.

Christine Capendale se Gerookte Snoektert (uit Bak vir Pret en Profyt)

27 May

Dis selde dat daar ‘n bakboek uitgereik word wat die Suid-Afrikaanse bakker, en spesifiek ook die Afrikaanse huisbakster so goed verstaan soos Christine Capendale se Bak vir Pret en Profyt. (Bake for Pleasure and Profit).

Christine Capendale by die foto-ateljee van Myburgh Du Plessis. (Foto Errieda)

Christine Capendale by die foto-ateljee van Myburgh Du Plessis. (Foto Errieda)

Soveel van ons bak deesdae ‘uit’, vir tuisnywerhede, koeke vir verjaarsdae, troukoeke, selfs vir plaasmarkies. En almal moet soms bak vir die basaar of die kinders se fondsinsameling by die skool. Om vir die lekker te bak, ja, maar ook vir die geld. Ons het ondernemingsgees en met hierdie nuutgevonde entreneursgees skep mense ook klein besighede met bak – daarvoor het jy ‘n sakeplan nodig. Om die prys van jou produk te bepaal moet jy die basis van kosteberekening ook verstaan.  Sy deel wenke oor lisensies en permitte – het jy geweet jy moet selfs na jou plafonne kyk vir krakies waar kieme dalk kan skuil?

Niks vreet so aan profyt soos ‘n flop nie – en enige bakboek wat sys out werd is, se resepte moet werk – die eerste keer. Dit doen Christine se resepte by uitstek. Dis getoets. En goed getoets!

Christine gee ook idees hoe die basies resep verder opgetert kan word om nog meer aanloklik te lyk vir die koper en die eter.

Die inhoudsopgaaf stel jou aan klaar gerus dat jy hier met ‘n goeie bakmaat te doen het.  Resepte vir Koeke, teetydbrode, kolwynjties, die fraaiste kleinkoekies, stafies en blokkies – en lekkergoed. Daar is ‘n hoofstuk afgestaan aan  tradisionele gebak – ja die melktert, koeksister en  ander ikone.  Pasteie, quiches en southappies, soet terte, spesiale brode, beskuit en muffins.

Die troefkaarte is ook daar – die meer moeite, tydrowende maar beelskone begeerlikhede, met onmiskenbare Franse flair – roompoffertjies, makrolletjies, Croquembouche  en die allerpragtigste petit fours denkbaar. Dis vir die groot spesiaal.

Christine saam met my in die RSG ateljee met 'n bordjie soet en bordjie sout: heerlike gerookte snoektert en samosas ; asook fudge, skuimpies, macarons, miljoenerbrosbrood en malvalekkers in geroosterde klapper.

Christine saam met my in die RSG ateljee met ‘n bordjie soet en bordjie sout: heerlike gerookte snoektert en samosas ; asook fudge, skuimpies, macarons, miljoenerbrosbrood en malvalekkers in geroosterde klapper.

Oor Christine Capendale: 

Ek ken vir Christine uit skooldae uit, die jong sussie van my vriend Neels Kriek, wat met my beste skoolmaat Hille van Schalkwyk getrou het. Christine was altyd mooi en slim – soos al die Krieke.  Dalk is dit die terapie van bak wat haar so jonk laat lyk, want dis asof die tyd stilgestaan het en ons almal om haar raak ouer!

Ons paaie sou werklik eers weer kruis met die skiet van die Kokkedoor kookboek en daarna ook Koekedoor se bakboek. So het ons die vriendskapsbande weer opgetel. Haar bakvernuf, en veral hoe lieflik sy bak, maak haar vir my – en almal wat al by haar klas geloop het of van haar smulkos gesien en geproe het – ‘n rolmodel.  Dis haar warm, gulhartige persoonlikheid wat ek in haar bakwerk sien – daar is nie nog ‘n mens wat so maklik en gretig bak soos sy nie – sy soek behoorlik verskonings om te bak, en deel net so graag uit.

Christine het ‘n seun en ook die twee mooiste dogsters wat ook bak – Robyn en Amy.  Christine het lank in Langebaan gebly, en pendel nou tussen Gauteng en Kaapstad.   Sy sien haarself steeds as Die Weskusmeisie.

Bordjie soet, bordjie sout  

Ek het grootgeword met hierdie manier van saamkom vir ‘n teepartytjie, of iets by die kerk – almal dra iets by.  Die soet kant was altyd ‘n fees, maar ek was dikwels teleurgesteld met dieselfde souttert en worsrolletjies. Christine se  idees soos Vlegselhoenderpastei, gerooktesnoektert, individuele kerriemaalvleispasteie, Quiche Lorraine en ander mini quiches, spek- en kaaswiele, empanadas, snoeksamoesas en okkerneut- en roosmaryn kaasbeskuitjies beteken dat geen bordjie sout ooit weer verbeeldingloos te wees nie.

ek hou boek vas

GEROOKTE SNOEKTERT  

Lewer 1 groot tert / Genoeg vir 8

  • 1 rol (400g) klaarbereide winkelskilferkorsdeeg of tuisgemaakte blaardeeg
  • 10 ml olyfolie
  • 1 groot ui, gekap
  • 1 klein groen soetrissie, gekap
  • Sout en swartpeper
  • 250 ml (100g) gerasperde Cheddarkaas
  • 400 ml (300 g) gevlokte, gerookte snoek
  • 4 eiers
  • 50 ml melk
  • 250 ml room

Metode  

  • Voorverhit die oond tot 180C. Smeer mediumgrootte tertbord.
  • Rol die deeg uit en voer die bereide tertbord daarmee.
  • Verhit die olyfolie in ‘n pan oor matige hitte en soteer die ui en groenrissie daarin tot sag. Geur na smaak.
  • Skep die uiemengsel, kaas en gerookte snoek in die gevoerde tertbord.
  • Klits die eiers, melk en room saam, geur na smaak en giet oor die vulsel.
  • Bak vir sowat 30 minute tot goudbruin.

Verkoop meer!  

  • Sit ontpitte kalamatatert voor jy dit begin bak.
  • Maak individuele tertjies en bak sowat 15 minute.

Kan bedien word met Korrelrige mosterdsous:  

Meng 30 ml heelkorrelmosterd, 15 ml Engelse mosterd, 100 ml mayonnaise van goeie gehalte, 50 ml heuning en mosterdslaaisous en 2 knoffelhuisies, fyngedruk, alles saam. Geur na smaak met sout en peper.

OP MY BAKLYSIE

Net so met die eerste deurblaai, het ek al begin notas maak van items wat ek eerste wil bak:

  • Sitrusbrood met gekaramelliseerde clementines en marmalade
  • Banoffee-kolwyntjies
  • Reusesjokolade splinterkoekies
  • Kobbelblokkies (Rocky Roads)
  • Grondboontjiebotter- en brandrissiefudge
  • Sjokolade- en hawermoutklontjies (wat ek poefkoekies noem)
  • Pekanneut- en gemmertert
  • Peer- en pralienkaaskoek
  • Petit Fours

Boekbesonderhede: voorblad afr  

Bak vir Pret en Profyt is ook in Engels beskikbaar as Baking for Pleasure and Profit. Dit word deur Human & Rousseau uitgegee. Volbladfoto’s deur Myburgh Du Plessis illustreer elke resep, met stilering wat goeie inspirasie is hoe om gebak mooi voor te sit.

*Die boek is ook ‘n puik geskenk – lekker om te gee en lekker om te ontvang.

Hooimied, Poefkoekies, beesblertsies of respektabele klapper-sjokolade-hawermout hopies

20 May

Terwyl ek lê en dink oor ons lewens se vreugdes en verliese, pyn én sy pret, draai my nag-gedagtes by Forrest Gump se Life is a Box of chocolates. So onthou ek die swietstoonbank by OK Basaars in Voortrekkerweg, Parow. Dit was laat-sestigs, vroeë sewentigs en OK was ‘n grand winkel, ‘n bestemmingswinkel met als van materiaal en kos tot lang onderbroeke vir mans; negligees , hakskoen-pantoffels met vere en strikkies vir Ma en ‘n groot lekkergoedtoonbank vir kinders en suikerbekke.

Poefkoekies, phoefkoekies, beesbolle, of dalk eerder hooimiedkoekies

Poefkoekies, phoefkoekies, beesbolle, of dalk eerder hooimiedkoekies

By die nuwerwetse lekkergoed-toonbank was die groot soet skouspel: rakke en emmers pick-n-mix  – ‘n karnaval van elke maak en smaak. Dit was voor die Mall-lekkergoed-superettes, maar in die 60’s + 70’s was die pick-n-mix-konsep über-progressief, die begin van self-help in die goue era van die afdelingswinkel. Jy het self jou lekkers in ‘n emmertjie geskep. Baie anders as die kafee of dorpswinkels waar  jy net na die fles kon wys en die toonbanktannie dit dan uitgehaal het.

Die Pick-n- Mix emmertjie en skoppie het my grootmens laat voel.  Ek kon kies ÉN skep. Tot die tannie in haar OK-jurkie by die kasregister my na die werklikheid teruggebring het. Die Quality Street sjokolades en die peanut clusters mòès teruggesit word. Weeg te swaar en te duur vir my sakgeld of Ma se goedgunstigheid. Die witgepoeierde malvavissies, liquorice All-Sorts en run-of-the-mill lekkers kon bly, Ek moes altyd baie lekkers terugsit om een van die coconut-clusters te behou. COCONUT-CLUSTER! Daardie kraak van die klapper tussen die so-so valerige sjokolade hoor ek steeds in my ore. Die feit dat daar na die tyd so ‘n vetterige lagie op die verhemelte agtergebly het van die goedkoop sjokolade het geen duit verskil gemaak aan my klapper-nirvana nie.

Toe kom matriekdae, studentedae en eerste werk. Die gedagte aan pick-n-mix en klapper wat kraak in my kake verdwyn voor meer gesofistikeerde eetgoed. Tot Sherral en Johan Herholdt, Johannesburg-vriende ons in die vroeg-negentigs voorgestel het aan kakao-, klapper- en hawermoutkoekies, hul gesinsgunsteling. Die kinders was nog jonk en iets wat in een bak aangemaak kan word en mikrogolf-vinnig gemaak kon word, was baie begeerlik. Dis  nie al nie – die Heroldts het hulle familienaam vir die koekies POEFKOEKIES met ons gedeel – dit het die vriendskap finaal gesement (Een van die kleingoed het seker gereken dat dit  soos miniatuur beesblertse lyk; dalk ‘n seunskind want hulle hou van gross goed.

Die koekies kan ook in blokkies opgesny word, soos wannabe brownies.

Die koekies kan ook in blokkies opgesny word, soos wannabe brownies.

Op navraag ken baie mense die klapper, kakao hawermoutkoekies – die name verskil: party party hou by Kakao-klapper-klontjies, ander praat van beesblertse, en self kalkoen***. In Amerika en Kanada staan hierdie koekies bekend as haystacks, amper so beskrywend soos die, uhmmm, beesbolle soos  soos FB vriendin Karin Hunter dit noem). Dalk ís hooimied-koekies meer respektabel. Maar o, in my hart – can a rose by any other name, smell so sweet? Poefkoekies kan nooit so lekker smaak met ‘n respektabele, maar generiese naam wat niks vertel van vriendskap, en hoe kinders sêgoed my oorreed het om tog maar ‘n mikrogolfoond aan te skaf nie.

HUISKOK SE HOOIMIED-KOEKIES (Aka Poefkoekies, Beesblertskoekies of die respektabele klapper-sjokolade-oatskoekie

Die Herholdts het die poefkoekies sy naam gegee. Ons het  die resep  hieronder iewers afgeskryf en mettertyd aangepas. My man Ian maak dit gewoonlik en is so ongeduldig dat dit in die vrieskas afgekoel word. So eet ons altyd die poefkoekies in ‘n halfpad-bevrore toestand. Selfs dán is dit vreklekker.  Dit kan ook in blokkies gesny word – soos wannebe-brownies!

  • 250 ml suiker
  • 250 ml klapper (geroosterde klapper nog lekkerder)
  • 250 ml hawermout
  • 50 g (60 ml botter)
  • 20 g (50 ml) kakao
  • 50 ml volroommelk
  • 2 ml vanieljegeursel (of 5 ml brandewyn vir die grootmens-weergawe
  • Knippie sout (vir inmeng)
  • Soutvlokkies (vir bo-op strooi)

METODE

  • Mikrogolf al die bestanddele (buiten die soutvlokkies vir strooi) vir 4 minute onbedek by 100% krag in ‘n diep, mikrogolfvaste bak, 2 liter volume.
  •  Berei die pan voor: smeer ‘n bak of pan met botter of kleefvrye sproei. Nou kan jy een van twee dinge doen:
  • Vir hooibale: Skep die mengsel in die bak en maak gelyk. Laat die afkoel en sny dan in klein blokkies of stafies wanneer dit koud is.
  • *My gunsteling manier:  skep lepels vol van die koekies op die plaat – jy kan dit effe netjies vorm of dit net so natuurlik laat set. Dis nou die ware poefkoekie, wat jy kan hooimied-koekies noem as jy sensitief ingestel is oor hierdie tipe goed.

Die kosstorie is in herinnering van ons liefste kat Mr Jones. Jonesie ons wolhaarkind, jy was die buurt se gentleman. Ons sal jou so onthou iewers in ‘n sonkolletjie

Mr Jones in die son op Ian se lessenaar. Die craft-kunswerkie se kleure het die kosfoto's geinspireer.

Mr Jones in die son op Ian se lessenaar. Die craft-kunswerkie se kleure het die kosfoto’s geinspireer.

ANDER SNAAKSE NAAM-FAMILIEGUNSTELINGE VLGS MY FACEBOOK-PELLE

  • Flemmingtons vir Lamingtons (Liza Louw)
  • Melksmytsels (Melksnysels, via Petro Bee)
  • Posadder (beesstert, na aanleiding van pofadder omdit dit vir ‘n kleintjie soos slang gelyk het. (Ansa Reyneke)
  • Doodgooi vir dumplings (Mienkie Koekemoer Vorster)
  • Pot krenaaitjie vir kookvleis met aartappels, wortels en uie
  • Knoplyfpastei (vleispastei met bene in) Theresa de Vries se skoonma
  • Papgooi – Sanette Henning se papballe met kaas en biltong en sous oor
  • Maanrotsies (rotskoekies)
  • Ekspensi fours – vir petit fours (Antoinette de Greeff)
  • Voete – brooddeeg-bolletjies met gemaalde varkvleis gegeur, in sirkels gemaak dan toegevou. (Theresa Willemse Paulik)
  • Honnevoete – Theresa de Vries se verteling van Tannie Hanna Zandberg wat 4 km plaaspad gestap het soggens om vir die bure outydse soetkoekies te bring – as die koekies te groot was, dan is dit honnevoete genoem, nie vleiend in haar boek nie!
  • Bokdrolletjies – Die Engels is nie so beskrywend nie – soos Marietjie Koekemoer Swanepoel skerts – In Karoo Engels sou dit ‘Buck Drools’ wees.  Wynmaker Karin de Villiers is pittig met ‘Bambi Candy’.
  • Goudsmoppies: Zahn Puren Cilliers se ma se koekerige-beskuit. (Ek het die resep afgebedel by haar.)
  • Annatjie Reynolds vertel van ‘n tannie op Richmond wat my poefkoekies op sy grofste manier doen – en dit het met Kalkoene te doen. Gross, net soos jong seuntjies daarvan sal hou!
  • Foefolhoender: Hoender wat op ‘n stellasie in die oond gesit word. Henriette Gilbert.
  • Steak-pypies vir boerewors: RSG-luisteraar

    Sny die koue mengsel in stafiesdan kan jy die hooibale noem.

    Sny die koue mengsel in stafies dan kan jy die hooibale noem.

 

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 567 other followers

%d bloggers like this: